Wzrost zachorowań na bąblowicę. Myśliwi radzą, jak bezpiecznie zbierać jagody

W pierwszym półroczu 2026 roku w Polsce odnotowano 41 przypadków bąblowicy - to ponad dwa razy więcej niż w analogicznym okresie ubiegłego roku (16). Eksperci i myśliwi przypominają, że sezon na jagody trwa, ale jedzenie nieumytych owoców może grozić zakażeniem. Choroba jest rzadka, ale poważna.

• W Polsce od stycznia do czerwca 2026 wykryto 41 przypadków bąblowicy (rok wcześniej 16).
• Zakażenie następuje przez połknięcie jaj tasiemca, które mogą znajdować się na nieumytych owocach leśnych.
• Zanieczyszczonej jagody nie odróżnisz po wyglądzie, zapachu ani smaku.
• Podstawowa zasada: nie jeść owoców podczas zbierania, dokładnie myć pod bieżącą wodą.

Przypadków jest więcej, ale choroba wciąż rzadka

Dane pochodzą z meldunku Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH - Państwowego Instytutu Badawczego oraz Głównego Inspektoratu Sanitarnego. Wzrost jest wyraźny - z 16 do 41 przypadków w pierwszym półroczu - jednak w skali całego kraju bąblowica pozostaje chorobą rzadką. Polski Związek Łowiecki podkreśla, że ostrzeżenie nie ma na celu zniechęcenia do zbierania jagód.

Nie chodzi o straszenie lasem ani o rezygnację z jego darów. Chodzi o zmianę jednego nawyku: owoc zerwany w lesie nie powinien trafiać od razu do ust. Myśliwi na co dzień widzą, jak często z tych samych miejsc korzystają dzikie zwierzęta. Dokładne umycie owoców i rąk to prosty gest, który ogranicza ryzyko.

Wacław Matysek, p.o. rzecznika Polskiego Związku Łowieckiego

Zasady bezpiecznego zbierania i jedzenia leśnych owoców

Aby uniknąć zakażenia, wystarczy przestrzegać kilku prostych reguł:

• Nie jedz jagód ani innych leśnych owoców podczas zbierania.
• Po powrocie do domu dokładnie umyj cały zbiór pod bieżącą wodą - krótkie przepłukanie w pojemniku nie wystarczy.
• Po powrocie z lasu umyj ręce, szczególnie przed przygotowaniem posiłków.
• Owoce przeznaczone na przetwory poddaj obróbce termicznej - domowe mrożenie nie unieszkodliwia jaj pasożyta.
• Właściciele psów, które mają kontakt z dzikimi zwierzętami, powinni regularnie odrobaczać zwierzęta preparatem na tasiemce - zgodnie z zaleceniem lekarza weterynarii.

Bąblowica może nie dawać objawów przez lata

U ludzi występują dwie postaci choroby: bąblowica jednojamowa (wywoływana przez Echinococcus granulosus) i wielojamowa (Echinococcus multilocularis). Postać jednojamowa rozwija się wolno i często przez lata pozostaje bezobjawowa. Objawy, gdy się pojawią, zależą od umiejscowienia torbieli (najczęściej wątroba, rzadziej płuca) i mogą obejmować ból brzucha, uczucie pełności, powiększenie wątroby, kaszel lub duszność. W przypadku podejrzenia zakażenia lekarz zleca badania obrazowe (USG, TK, MRI) oraz testy serologiczne. Leczenie bywa długotrwałe i może obejmować leki przeciwpasożytnicze oraz zabieg chirurgiczny.

Najlepszą ochroną jest profilaktyka: higiena podczas zbierania i przygotowywania owoców oraz regularne odrobaczanie zwierząt domowych mających kontakt z dzikimi zwierzętami. Jeśli po kontakcie z niepewnym źródłem pojawią się niepokojące objawy - warto zgłosić się do lekarza.